یونیکس یک سیستم‌عامل است که در سال ۱۹۶۰ تا ۱۹۷۰ به‌وسیلهٔ گروهی از کارمندان آزمایشگاههای بل متعلق به شرکت ای‌تی‌اندتی (AT&T Bell Labs) شامل کنت تامسون (طراح اصلی و پایه‌گذار) و دنیس ریچی نوشته شد. بتدریچ دیگران نیز به تیم کوچک آن‌ها پیوستند، کسانی مانند داگلاس مکیلروی . . 

ICT TEACH GROUP

اگر گفته شود یونیکس آغازگر «دوره اطلاعات» و در امتداد آن «عصر اینترنت» است، کوچک‌ترین سخنی به گزافه گفته نشده‌است. درواقع تا همین امروز هم، تقریباً ٪۱۰۰ پیمان‌های مهم و باز که جنبش اینترنت را پدید آورده‌اند، مانند وب، از خانوادهٔ یونیکس آمده و می‌آیند. اینترنت در آغاز در یونیکس گسترش یافت و تا سال‌ها، واژهٔ «اینترنت» در میان کاربران یونیکس واژه‌ای کاملاً عادی و روزمره بود، درحالیکه دیگران حتی این واژه را نشنیده بودند و یا با اکراه تمام به آن بی اعتنائی و حتی آن را مسخره می‌کردند.

سیستم‌های یونیکس امروزی به شاخه‌های مختلفی که در مرور زمان توسط AT&T توسعه داده شده، تبدیل گشته‌است. یونیکس طوری طراحی شده‌است تا قابل انتقال به هر سیستمی، چند کاره و همچنین چند کاربره باشد. سیستم‌های یونیکس با ایده‌های جدیدی که مطرح کرده‌اند، شناخته می‌شوند: پرونده‌های متنی ساده، مترجم‌های خط فرمان و سامانه پرونده‌گردانی (File System) سلسله مراتبی و غیره. در مهندسی نرم‌افزار، یونیکس به خاطر زبان برنامه‌نویسی سی و فلسفه یونیکس ذکر می‌شود.

صاحب علامت تجاری یونیکس در حال حاضر open group است.در حالی که مدعی در حال حاضر متن برنامه‌های یونیکس The sco group و Novell است.

پیشینه

داستان از سال ۱۹۶۰ آغاز می‌شود. در این زمان نخستین سیستم‌عامل چند کاربره که به عنوان کارگزار(Server) می‌توانست با نصب بر روی یک رایانه به چند رایانه دیگر سرویس دهد(Time Sharing) ساخته شد. این سیستم‌عامل که CTSS نام داشت و می‌توانست ۲۰ کاربر را با یک رایانه IBM 7090 به خوبی اداره کند به شدت مورد توجه و مفید واقع شد. و همه دریافتند که بخش عظیمی از رایانه‌های آینده از این فناوری بهره خواهند گرفت، به طوری که در سال ۱۹۶۵ سه شرکت از برجسته‌ترین نقش آفرینان رایانه در جهان برآن شدند که روی سیستم‌عامل MULTICS کار کنند ولی چون این سیستم اجزای زیادی داشت و از حد معین بزرگ تر شد، یکی از این شرکت‌ها پروژه را رها کرد. پس از این ماجرا دنیس ریچی، کن تامسون وبرین کرنیگان یونیکس(Unics) را در آزمایشگاه بل بر اساس MULTICS به وجود آوردند. وUnics به تدریج Unix نام گرفت. با توجه به یکی ازقوانین آمریکا AT&T که یکی از شرکت‌های دست اندرکاربود و پروژه را ادامه نداده بود نمی‌توانست از یونیکس استفادهٔ بازرگانی بکند؛ به این ترتیب لینوکس رایگان به بازار عرضه شد. و پس از این است که یونیکس به زبان C نوشته می‌شود.AT&T نیز یونیکس را برای دانشگاه‌های مختلف فرستاده ویونیکس کم کم در محافل علمی محبوب می‌شود. در سال ۱۹۷۴ دانشجویان دانشگاه برکلی آغاز به برنامه نویسی برای یونیکس می‌کنند و آن را برای دانشگاه‌های دیگر و AT&T می‌فرستند وبا ادامهٔ این کار یونیکس در سال ۱۹۷۷ به یک سیستم‌عامل کامل تبدیل می‌شود. دانشگاه‌های دیگر نیز مانند ام‌آی‌تی ، Purdue، استنفورد و... کارهای بسیاری برای لینوکس می‌کنند. با نوشتن برنامه‌های اینترنتی برای یونیکس در سال ۱۹۸۰ به وسیلهٔ دانشگاه برکلیٰ یونیکس در سازمان‌های دولتی و شرکت‌های شبکه و کارگزارها(Servers) به گستردگی به کار گرفته می‌شود. از این زمان شمار فراوانی از شرکت‌های بازرگانی نیز از یونیکس برای کارهای بازرگانی خود بهره می‌جویند و نسخه‌های بازرگانی یونیکس هم به بازار می‌آیند که از این گروه می‌توان پخش‌های زیر را نام برد.

  • Xenix by Microsoft
  • AIX by IBM
  • HP-UX by HP
  • ULTRIX by Digital
  • SunOS by Sun
ICT TEACH GROUP